Hoofstuk 1. Welkom terug: luister en gesels GRATIS
Gesels beleefd met maats
Welkom by 'n nuwe jaar! In Graad 5 leer ons om mooi na mekaar te luister en om beurte te gesels. Wanneer jy met 'n maatjie of die klas praat, is dit belangrik om hulle in die oë te kyk, duidelik te praat en te wag totdat die ander persoon klaar gepraat het. Ons noem dit 'om beurte te neem'. As almal gelyktydig praat, kan niemand die ander een hoor nie. 'n Goeie luisteraar knik soms sy kop en vra vrae om te wys dat hy regtig luister.
Wanneer jy iemand groet, gebruik jy woorde soos Goeiemôre of Hallo, hoe gaan dit met jou? 'n Vriendelike groet laat mense welkom voel. Jy kan ook jou nuus met die klas deel, byvoorbeeld wat jy in die vakansie gedoen het. Onthou om net die belangrikste dele te vertel, sodat jou maats nie verveeld raak nie.
Luister na 'n storie
Wanneer die onderwyser 'n storie hardop lees, moet jy stil en aandagtig luister. Probeer onthou wie die karakters is, waar die storie afspeel en wat gebeur. Na die storie sal jy dalk vrae moet beantwoord, soos wie die hoofkarakter was of wat aan die einde gebeur het. Dit help om prente in jou kop te maak terwyl jy luister.
Lees 'n kennisgewing of rooster
By die skool sien ons dikwels 'n kennisgewing op die muur, of 'n rooster wat wys watter vak wanneer plaasvind. Hierdie tekste gee vinnige, belangrike inligting. Kyk mooi na die opskrif, die dae en die tye sodat jy nie 'n belangrike gebeurtenis mis nie.
Selfstandige naamwoorde: enkelvoud en meervoud
'n Selfstandige naamwoord is die naam van 'n mens, dier, plek of ding, byvoorbeeld onderwyser, hond, Kaapstad of potlood. Wanneer daar net een is, praat ons van die enkelvoud (potlood). Wanneer daar meer as een is, gebruik ons die meervoud (potlode). Die meeste Afrikaanse naamwoorde kry 'n -e of 'n -s om die meervoud te vorm, byvoorbeeld boek word boeke en tafel word tafels.
Die alfabet en woordeboekorde
Om vinnig 'n woord in 'n woordeboek te vind, moet jy die alfabet goed ken. Woorde word alfabeties gerangskik, wat beteken die eerste letter, en dan die tweede, derde en so meer, bepaal waar die woord in die lys verskyn. As jy byvoorbeeld 'kat' en 'kar' wil orden, kyk jy na die derde letter: r kom voor t, so 'kar' kom eerste. Hierdie vaardigheid gaan jou die hele jaar help om vinnig woorde en betekenisse op te spoor.