Hoofstuk 1. Lewende en nie-lewende dinge GRATIS
Kyk om jou rond. Party dinge lewe, soos ’n hond, ’n boom of jyself. Ander dinge lewe nie, soos ’n klip, ’n stoel of ’n bal. In hierdie hoofstuk leer ons hoe om lewende dinge van nie-lewende dinge uitmekaar te ken.
Kenmerke van lewe
Alle lewende dinge deel dieselfde belangrike kenmerke. As ons na iets kyk, kan ons vra of dit hierdie dinge doen:
- Groei – dit word groter, soos ’n baba wat ’n kind word.
- Voeding – dit kry kos of maak sy eie kos.
- Beweging – diere loop, plante draai hul blare na die son.
- Asemhaling – dit gebruik lug om te lewe.
- Voortplanting – dit maak jong dinge soos hom, soos ’n hen wat kuikens uitbroei.
Lewende dinge: plante en diere
Lewende dinge word in twee groot groepe verdeel. Plante soos bome, gras en blomme maak hul eie kos. Diere soos honde, voëls, visse en mense eet ander lewende dinge. Mense is ook diere.
Nie-lewende dinge
Nie-lewende dinge groei nie, eet nie en maak nie jong dinge nie. Party is nooit lewend nie, soos ’n klip, water of ’n motor. ’n Nie-lewende ding kan beweeg, soos ’n bal wat rol, maar dit beweeg net omdat iets anders dit stoot.
Sorteer dinge in en om die huis
Ons kan die dinge in ons huis sorteer:
| Lewend | Nie-lewend |
|---|---|
| hond, plant, mens | tafel, koppie, bal |
| voël, kat, boom | klip, motor, lepel |
Lewe oral op die Aarde
Lewende dinge kom oral op die Aarde voor. Daar is diere en plante in die warm woestyn, in koue plekke, in die see en selfs hoog in die berge. Elke plek het sy eie soorte lewende dinge.