Volledige Graad 11 Landbouwetenskappe-studiegids in Afrikaans, belyn met die KABV-kurrikulum. 16 hoofstukke met verduidelikings, uitgewerkte voorbeelde, oefeninge met oplossings, en oorspronklike oefenvraestelle met memorandums.

Hoofstukke

Hoofstuk 1. Inleiding tot Graad 11 Landbouwetenskappe en die Landbou-omgewing GRATIS

Landbou is een van die oudste en belangrikste bedrywe in Suid-Afrika. Wanneer jy 'n sny brood eet, 'n glas melk drink of 'n katoenhemp dra, gebruik jy die produkte van 'n landbouwaardeketting wat strek van 'n plaas in die Vrystaat of die Wes-Kaap tot op 'n Shoprite- of Pick 'n Pay-rak. In 'n tipiese jaar dra die landbousektor ongeveer R130 miljard tot die nasionale ekonomie by en verskaf dit, direk en indirek, werk aan honderdduisende mense. Landbouwetenskappe is die skoolvak wat die wetenskaplike beginsels bestudeer agter die produksie van voedsel, vesel en ander produkte uit plante en diere, en agter die verstandige gebruik van ons grond, water en natuurlike hulpbronne.

1.1 Wat Landbouwetenskappe is en waarom ons dit bestudeer

Landbouwetenskappe is 'n toegepaste wetenskap. Dit neem idees uit biologie, chemie, fisika en ekonomie en pas dit toe op werklike boerderyprobleme. 'n Melkboer naby Tsitsikamma moet die chemie van 'n gebalanseerde voer verstaan, die biologie van hoe 'n koei gras verteer, en die ekonomie van hoe om melk met 'n wins te verkoop. In Graad 11 bou jy voort op die grondslae van Graad 10 en bestudeer jy die vak deur vyf gekoppelde fokusareas:

Dierestudies - hoe diere voed, groei, voortplant en gesond bly.
Plantstudies - hoe grond, water en goeie verbouingspraktyke gesonde gewasse lewer.
Landboubestuur en bemarking - hoe 'n plaas beplan, bestuur en verkoop word.
Basiese landbouchemie - die molekules en reaksies wat lewe en produksie moontlik maak.
Volhoubare gebruik van natuurlike hulpbronne - die beskerming van grond, water en biodiversiteit vir die toekoms.

Hierdie vyf areas is nie aparte hokkies nie. 'n Besluit oor watter gewas om te plant, raak terselfdertyd die grond, die chemie van kunsmis, die koste van saad en die langtermyngesondheid van die land.

1.2 Die Suid-Afrikaanse landbou-omgewing

Suid-Afrika is 'n land van uiterstes. Slegs ongeveer 12 persent van die land is geskik om gewasse te verbou, en 'n veel kleiner deel - ongeveer 3 persent - is werklik hoë-potensiaal bewerkbare grond. Die res word hoofsaaklik vir ekstensiewe veeweiding op natuurlike veld gebruik. Daarom is begrip van die omgewing die vertrekpunt van die vak. Die vier hoof omgewingsfaktore wat bepaal waar en hoe ons boer, is:

Klimaat - reënval, temperatuur en sonlig. Die Wes-Kaap het 'n winterreënval, Mediterreense klimaat wat geskik is vir koring, druiwe en sagtevrugte, terwyl die oostelike dele somerreënval het wat geskik is vir mielies.
Grond - die diepte, tekstuur en vrugbaarheid daarvan bepaal wat verbou kan word.
Topografie - die vorm van die land, soos helling, wat erosie en masjiengebruik beïnvloed.
Waterbeskikbaarheid - Suid-Afrika is 'n waterskaars land met 'n gemiddelde reënval van slegs ongeveer 450 mm per jaar, ver onder die wêreldgemiddeld van ongeveer 860 mm.

Voorbeeld: 'n Boer wil weet watter breukdeel van 'n 1 000 hektaar plaas bewerk kan word as slegs die hoë-potensiaal bewerkbare persentasie geld. Met die nasionale syfer van ongeveer 3 persent hoë-potensiaal grond: \[ \text{Bewerkbare oppervlakte} = 1000 \times \frac{3}{100} = 30 \text{ hektaar} \] Dus is slegs ongeveer 30 hektaar werklik hoë-potensiaal, terwyl die oorblywende 970 hektaar beter geskik is vir weiding of ander ekstensiewe gebruik. Dit wys waarom die meeste Suid-Afrikaanse grond vir vee eerder as gewasse gebruik word.

1.3 Sektore en stelsels van landbou

Suid-Afrikaanse boerdery word in twee breë sektore verdeel. Kommersiële landbou produseer op groot skaal vir verkoop en uitvoer - dink aan die mielieplase van die Vrystaat of die sitrusuitvoerders van Limpopo. Bestaans- en kleinboerlandbou produseer hoofsaaklik om 'n gesin of 'n plaaslike gemeenskap te voed, en kom algemeen voor in landelike gebiede van die Oos-Kaap en KwaZulu-Natal. Die regering ondersteun nuwe en ontwikkelende boere deur programme en liggame soos die Departement van Landbou, Grondhervorming en Landelike Ontwikkeling.

Produksiestelsels word ook beskryf volgens hoe intensief hulle grond en insette gebruik. 'n Intensiewe stelsel, soos 'n pluimvee-batteryhuis of 'n hidroponiese tonnel, gebruik 'n klein oppervlakte met hoë insette van voer, arbeid en kapitaal. 'n Ekstensiewe stelsel, soos skape op die Karooveld, gebruik groot oppervlaktes met lae insette per hektaar.

1.4 Die wetenskaplike metode en loopbane in landbou

Omdat Landbouwetenskappe 'n wetenskap is, moet jy leer om soos 'n wetenskaplike te dink. Die wetenskaplike metode beteken dat jy 'n probleem waarneem, 'n hipotese (' 'n toetsbare voorspelling) opstel, 'n regverdige eksperiment met 'n kontrole uitvoer, data versamel en 'n gevolgtrekking maak. Om byvoorbeeld te toets of 'n nuwe voer melkopbrengs verhoog, sou jy die nuwe rantsoen aan een groep koeie voer en die normale rantsoen aan 'n ooreenstemmende kontrolegroep, en dan die gemiddelde liters wat geproduseer word, vergelyk.

Die vak open ook baie loopbaanrigtings. Dit sluit in agronoom, dierkundige, veearts, grondkundige, landbou-ekonoom, plaasbestuurder en landbouvoorligtingsbeampte. Baie van hierdie loopbane vereis verdere studie aan universiteite soos Stellenbosch, die Universiteit van Pretoria of die Universiteit van die Vrystaat, wat almal sterk landboufakulteite het.

Soos jy deur hierdie studiegids werk, keer gereeld terug na een groot idee: goeie boerdery is die versigtige balansering van biologie, chemie, ekonomie en sorg vir die omgewing, sodat die land vir baie geslagte voedsel kan bly produseer.